Wednesday, May 24, 2017

ውሉ የጠፋበት የበዓላት አከባበራችን፤



እንደ ኦርቶዶክሳውያን አባቶቻችን ትምህርትና እንደ እግዚአብሔር ቃል ከሆነ፥ የዛሬውን ቀን ክርስቲያን የተባለ በሙሉ በታላቅ መንፈሳዊ ደስታና ዕልልታ ሊያከብረው ይገባ ነበር። የጌታ ዕርገት ከዘጠኙ ዓበይት የጌታ በዓላት አንዱ ነውና። የጌታ በዓል ነው። ማኅበራዊ ሚዲያዎች ( ለምሳሌ ፌስ ቡክ ) መመዘኛ ከሆኑን ግን፥ ለበዓለ ዕርገት የአንዱ ቅዱስ የወር በዓል የሚሰጠውን ያህል ትኩረት አልሰጠነውም። የጥንቱ የቤተ ክርስቲያን የበዓል አከባበር፥ አሁን እንደምናየው በወረት ከፍና ዝቅ የሚል አልነበረም። ለምሳሌ በዓለ ሐዋርያት በታላቅ ክብር ነበር የሚታሰበው፤ ጥንታውያን የብራና መጻሕፍትን ስንመለከት፥ የአሥራ ሁለቱ ሐዋርያት በዓላት የሚውሉበት፥ በጥንቃቄ ተጽፎ እናገኛለን። ሕዝቡ በታላቅ ክብር ያከብረው ነበር፥ የግዝት በዓልም ነበር ። ዛሬ ስንቶቻችን በዓለ ታዴዎስን፥ ወይም በዓለ እንድርያስን እናስታውሳለን? ቀድሞ ነገር አስራ ሁለቱን ሐዋርያት በስም የምናውቅ ስንቶቻችን ነን። 

በዓላት አስፈላጊ ናቸው። በበዓላት ውስጥ ታሪካው ክስተቶችን ብቻ ሳይሆን በዚህ ዘመን ለእኛ ያላቸውን መልእክትም እናስተውልበታለን። በዕርገቱ፥ የወደቀው የሰው ልጅ ምን ያህል ክብር እንዳገኘ አስተውለናል። በተዋህዶ ነውና ያረገው።  በዕርገቱ፥ ሊቀ ካህናት ኢየሱስ ክርስቶስ በገዛ ደሙ በእጅ ወዳልተሠራች ወደ ሰማያዊት ድንኳን እንደገባ፥ዛሬ በአባቱ ዘንድ ስለ እኛ እንደሚታይልን እናስተውላለን። በዕርገቱ፥ ሞትንና መውጊያውን ድል ያደረገው ኢየሱስ ክርስቶስ፥ አሁን በክብሩ እንዳለ፥ እርሱ የቤተ ክርስቲያን ራስና ንጉሥ እንደሆነ እናስተውላለን። በዕርገቱ ሰማይንና ምድርን ጠቅልሎአልና። በዕርገቱ፥ እነዚያ መላእክት እንደነገሩን፥ዳግመኛ የመምጣቱ ነገር እርግጠኛ ሆኖአል። « ይህ ከእናንተ ወደ ሰማይ የወጣው ኢየሱስ ወደ ሰማይ ሲሄድ እንዳያችሁት፥ እንዲሁ ይመጣል» ተብለናል። ( ሐዋ ፩፥፲፩) በዚህም ምክንያት በኦርቶዶክስ የቅዱሳት ሥዕላት አሳሳል ( አይክኖግራፊ) የጌታ እርገትና ምጽአት አንድ ዓይነት ናቸው። 

በዓላትን እንዴት እናክብር? 
አባቶቻችን በዓለ ሰማዕታትን፥ በዓለ ቅዱሳንን፥ በዓለ ሐዋርያትን ሲያከብሩ፥ ቅዱሳኑ የሰበኩትንና የተሰየፉለት የክርስቶስ ክብር እንዳይጋረድ እንዳይሸፈን ተጠንቅቀው ነበር። አሁን ከዛሬ ጀምሮ ዘመነ ክረምት እስከሚገባበት ድረስ የሚነገረው የዕርገቱና የርደተ መንፈስ ቅዱስ ነው። ለምሳሌ በዚህ ሰሞን ከሚከበሩት በዓላት በብዙዎች ዘንድ ታዋቂ የሆነውን በዓለ ሚካኤልን እንውሰድ፤ ቀኑ ሊቀ መላእክት ቅዱስ ሚካኤል የሚታሰብበት ቢሆንም አባቶቻችን በዚያ ቀን የሚያዜሙት የሚሰብኩት፥ ስለ ክርስቶስ እርገት ነው። ለምን? ምክንያቱም ቅዱስ ሚካኤል የሚያመልከው የሚሰግድለት፥ መላእክት ሁሉ የሚሰግዱለትና የሚቀኙለት ጌታ ስለ ሆነ፥ የክርስቶስ ክብር ቅድሚያ ይሰጠዋል። ለሁላችንም ታላቅ ትምህርት ይሆነን ዘንድ የሰኔ ሚካኤል የሚባለውን ቀለም ( ዜማ) እንመልከት፤ 

ዋዜማ ዘሰኔ ሚካኤል 
ሃሌ ሉያ፥ አርኅዉ ኆኃተ መኳንንት፥ ወይባዕ ንጉሠ ስብሐት ወረደ ህየ አምላክ ምስለ ኃይል ወሰበረ ኆኃተ ብርት ወቀጥቀጠ መናሥግተ ዘሐጺን፤ ነአምን ሕማሞ ለዘኢየሐምም ተገምረ ዘኢይትገመር፤ ኃጢአተነ ነሥአ፥ ዘአልቦ ኃጢአት፤ ዓርገ ወልድ በስብሐት ውስተ ሰማያት፤ 

በአማርኛ፤ 
ሃሌ ሉያ፥ መኳንንቶች ሆይ በሮችን ክፈቱ፤ የክብር ንጉሥ ይግባ፤ አምላክ በኃይል ወደዚህ ወርዶአልና፤የናስ ደጆችን ሰብሮአል፤ የብረት ሠንሰለቶችን ቆርጦአል [ ቀጥቅጦአል] የማይታመመው እንደታመመ፥ የማይወሰነው እንደተወሰነ እናምናለን። ኃጢአት የሌለበት ኃጢአታችንን ወስዶአል። ወልድ [ኢየሱስ ክርስቶስ] በክብር ወደ ሰማያት ዐረገ። 

እግዚአብሔር ነግሠ ዘሰኔ ሚካኤል 
ዓርገ እግዚአብሔር በይባቤ፤ ወእግዚእነ በቃለ ቀርን፤ ኵሎሙ መላእክቲሁ ትንሣኤሁ ሰበኩ ወዜነዉ እርገቶ ውስተ ሰማያት፤ 

በአማርኛ፤ 
እግዚአብሔር በዕልልታ ዐረገ፤ ጌታችን በቀንደ መለከት፤ መላእክቱ ሁሉ ትንሣኤውን ሰበኩ፤ ወደ ሰማይ ማረጉንም አወጁ። 

ይትባረክ ዘሰኔ ሚካኤል 
ክብሮሙ ለመላእክት ከመ መንኰራኰር ወረደ መልአከ እግዚአብሔር፤ ኀበ መቃብር ወአንኰርኰራ ለይእቲ ዕብን ወነበረ ዲቤሃ ዓቢይ መልአክ ስቡህ እምግርማሁ ተሀውኩ እለ የአቅቡ መቃብረ ተንሥአ ወልድ በሣልስት ዕለት ወዓርገ ውስተ ሰማያት፤ 

በአማርኛ
የመላእክት አለቃቸው የሆነው የእግዚአብሔር መልአክ፥ እንደ መንኰራኰር ወደ [ ጌታችን] መቃብር ወረደ፤ ያችንም ድንጋይ ገልብጦ ታላቁና ክቡሩ መልአክ ተቀመጠባት። ከግርማው የተነሣ መቃብሩን የሚጠብቁት ታወኩ፤ ወልድ በሦስተኛው ቀን ተነሣ ወደሰማይም አረገ፤ 

ዋዜማ ሰላም ዘሰኔ ሚካኤል  
ምሉዓ ሞገስ ፍጹመ ጸጋ ወጽድቅ ኢየሱስ ክርስቶስ ወልደ እግዚአብሔር ዘሐመ ወሞተ በእንተ ፍቅረ ሰብእ ወተንሥአ በሣልስት ዕለት። ወዓርገ በስብሐት ውስተ ሰማያት፤ ወተቀበልዎ መላእክት ወኵሎሙ ሊቃነ መላእክት ሚካኤል ወገብርኤል ሱራፌል ወኪሩቤል ይሴብሕዎ እንዘ ይብሉ ስብሐት ለእግዚአብሔር በሰማያት ወሰላም በምድር ለዘሠምሮ ለሰብእ፤ 

በአማርኛ 
ፍጹም በሆነ ጸጋና እውነት በሞገስ የተመላ፥ የእግዚአብሔር ልጅ ኢየሱስ ክርስቶስ ስለ ሰው ፍቅር ታመመ ሞተ በሦስተኛው ቀን ተነሣ። ወደ ሰማያትም አረገ፤ መላእክትና ሊቃነ መላእክት ሁሉ፥ ሚካኤልና ገብርኤል፥ ሱራፌልና ኪሩቤል እያመሰገኑት እንዲህ እያሉ ተቀበሉት፤ ክብር ለእግዚአብሔር በሰማያት፥ ሰላምም በምድር፥ ለሰው በጎ ፈቃድ። 


ምልጣን ዘሰኔ ሚካኤል 

አመ ይሰቅልዎ አይሁድ ለእግዚእነ፤ 
ሚካኤል አርመመ ወገብርኤል ተደመ፤ 
ጸሐይ ጸልመ፤ ወወርኅ ደመ ኮነ፤
ወሪዶ እመስቀሉ አብርሃ ለኩሉ፤ 

አማርኛ 
ጌታን አይሁድ በሰቀሉት ጊዜ፤ 
ሚካኤል ዝም አለ፥ ገብርኤል ተደነቀ፤ 
ጸሐይ ጨለመ፤ ጨረቃም ደም ሆነ፤ 
[ክርስቶስ] ከመስቀሉ ወርዶ፥ ለሁሉ አበራ፤ 

ይህን ሁሉ ያሳየነው፥ ኦርቶዶክሳውያን አበው፥ ክርስቶስን ለማሳየት ምን ያህል መጨነቃቸውንና መጠንቀቃቸውን ነው የምናየው፤ ዛሬ በዘመናችን ብዙ ነገር ተዘዋውሮአል። ይህም የሆነው ከትምህርት ጉድለት ነው፤ የመንደር ወሬ የቤተ ክርስቲያን ትምህርት ተደርጎ ሲሰበክ፥ ቀዋሚው የቤተ ክርስቲያኒቱ ትምህርት ቦታ ያጣል። ለዚህ ነው ነገሮችን በጥንቃቄ ማድረግ ያለብን። 


ቀደምት ከሆኑት የአገራችን ሊቃነ ጳጳሳት መካከል አንደኛው፥ የአንድ ቅዱስ በዓል ለማክበር ወደ አንድ ስፍራ ሲሄዱ ቅጽረ ቤተ ክርስቲያኑ በሕዝብ ተጨናንቆ፥ ኮረብታው ሁሉ በሕዝብ ተሸፍኖ ይመለከታሉ። ተደንቀው በዓሉን አክብረው ይመለሳሉ። ከሁለት ወር በኋላ ሥላሴን ለማክበር እዚያው አካባቢ ወዳለ ታላቅና ታሪካዊ ቤተ ክርስቲያን ቢሄዱ፥ እፍኝ የማይሞላ ሰው ያገኛሉ፤ ተገረሙና « ፍጡርንና ፈጣሪን የማትለይ አይ አንተ ሕዝብ» አሉ ይባላል እያሉ ብዙዎች ተርከውልኛል። ይህ ተከናወነ የተባለው ከአርባ ዓመት በፊት ነው። ( ሊቀ ጳጳሱ የነበሩት በሃምሳዎቹ እና በስልሳዎቹ ነው፤) ጥያቄው ግን ዛሬስ ይህን ቀይረነዋል ወይ?  ዛሬ አብያተ ክርስቲያናት ሲታነጹ የሚሰየሙት በምንድነው? ሕዝባችንስ የሚነጉደው ወደየት ነው? የጴጥሮስ ቤተ ክርስቲያን? በሻማ ተፈልጎ የሚገኘው፥ የቅዱስ እንድርያስ ቤተ ክርስቲያን የማይገኘው፥ የቅዱስ ቶማስ የሌለው ለምንድነው?  መልሱን ለቤተ ክርስቲያን ይገደኛል የምንል በጥልቀት ልናስብበት ይገባል። 

Saturday, May 13, 2017

መናፍቅነት ምንድነው፤ የውግዘት ፖለቲካና የቤተ ክርስቲያናችን እጣ ፋንታ ( ክፍል ሁለት)

መናፍቅነት ምንድነው? 

በዚህ ዘመን በዘፈቀደ በየጋዜጣውና በማኅበራዊ ድረ ገጾች የሚዘራ ቃል ቢኖር መናፍቅ የሚለው ቃል ነው። በክፍል አንድ ትምህርታችን ስለውግዝት ምንነት ተመልክተናል። ስለ ውግዝት በዚህ ዘመን ሲነሣ አብሮ ጎን ለጎን የሚነሣው « እገሌ መናፍቅ ስለ ሆነ ተወገዘ» የሚለው አዋጅ ነው። በመሆኑም አንድን ሰው የሚያስወግዘው ምንድነው የሚለውን በሰፊው ከመመልከታችን በፊት ፥ ስለ መናፍቅነት መጽሐፍ ቅዱስ የሚያስተምረንና በቤተ ክርስቲያን ታሪክ ውስጥም ይህ ቃል በምን መንገድ ጥቅም ላይ እንደዋለ መመልከት ይኖርብናል። ልክ እንደውግዘቱ የዚህን ቃል ትርጉም ከተረዳን ለሚረባውም ለማይረባውም ትልቁንም ትንሹንም መናፍቅ ብሎ ከመናገር እንቆጠባለን። 

መናፍቅነት በመጽሐፍ ቅዱስ ውስጥ

መናፍቅነት ወይም ኑፋቄ በግሪኩ « ሔረሲስ» ይለዋል። ቃሉ በተለያዩ የመጽሐፍ ቅዱስ ክፍሎች ውስጥ ልዩ ልዩ ትርጉሞች ተሰጥቶት እናገኛለን። ለምሳሌ በሐዋ ፭፥፲፯ ላይ፥  ሔረሲስ የሚለው ቃል ቡድን፥ ወገን  ተብሎ ተተርጉሞአል።  « ሊቀ ካህናቱ ግን የሰዱቃውያን ወገን ( ሔረሲስ) ሆነውም ከእርሱ ጋር የነበሩት ሁሉ ተነሡ ቅንዓትም  ሞላባቸው።» ይላል። በሐዋ ፲፭፥፭፤፳፮፥፭ ላይ በተመሣሣይ መንገድ ቃሉ  « ወገን» ተብሎ ተተርጕሞአል።  በ፩ኛ ቆሮ ፲፩፥፲፱ ላይ ደግሞ ወገን ጋር ተመሳሳይነት ያለው ቢሆንም የተቃራኒ ቡድንን  ( faction)፥ ወይም የተፎካካሪ ፓርቲን የሚያመለክት ነው። ይህም መለያየትን መከፋፈልን የሚያመለክት ነው። ይህ መከፋፈል ደግሞ የሚመጣው፥ እምነትን ከፍሎ ገምሶ በማመን በመጠራጠር ሊሆን ይችላል። በአጠቃላይ ቃሉ ከክርስቶስና ከሐዋርያቱ ትምህርት ውጭ የሆነውን ወይም ጎዶሎ የሆነውን ትምህርት ኑፋቄ ተብሎ ይጠራል። ሐዋርያው ቅዱስ ጴጥሮስ ስለዚህ ሲናገር «ነገር ግን ሐሰተኞች ነቢያት ደግሞ በሕዝቡ መካከል ነበሩ እንዲሁም በመካከላችሁ ደግሞ ሐሰተኞች አስተማሪዎች ይሆናሉ፤ እነርሱም የዋጃቸውን ጌታ እንኳ ክደው የሚፈጥንን ጥፋት በራሳቸው ላይ እየሳቡ የሚያጠፋ ኑፋቄን አሹልከው ያገባሉ፤» ይላል ( ፪ ጴጥ ፪፥፩)። በዚህ የሐዋርያው ቃል መሠረት እነዚህ በኑፋቄ ውስጥ የገቡ ሰዎች የዋጃቸውን ጌታ የካዱና ፈጣን በሆነ መንገድ ጥፋትን በራሳቸው ላይ የሚስቡ ናቸው። 

እነዚህን የቃሉን መሠረታዊ ትርጕሞች ስንመለከት « መናፍቅነት» ወይም « ኑፋቄ» በሁለት ወገን አደገኛነቱ ይገለጣል። አንደኛው፥ መናፍቅነት ማለት የክርስቶስን ጌትነትና፥ የእርሱን ቤዛነት መካድ ስለሆነ፥ መሠረታዊ ከሆነው የክርስትና እውነት የሚያርቅ ነው። ሌላው ደግሞ፥ መናፍቅነት የቤተ ክርስቲያንን አንድነት የሚንድ ነው። ቤተ ክርስቲያንን አንድ የሚያደርጋት ራሷ የሆነው ክርስቶስ ነው። ኑፋቄ ደግሞ ያን ስለሚክድ በምእመናን መካከል መለያየትና መከፋፈል ሾልኮ እንዲገባ፥ አንድነት እንዲዳከም ያደርጋል።  

ከዚህ የተነሣ ሐዋርያው ቅዱስ ጳውሎስ በገላ፭፥፲፱-፳፩  ላይ የሥጋ ሥራዎች ብሎ ከጠቀሳቸው መካከል መናፍቅነት አንደኛው ነው። «የሥጋ ሥራም የተገለጠ ነው እርሱም ዝሙት፥ ርኵሰት፥ መዳራት፥ጣዖትን ማምለክ፥ ምዋርት፥ ጥል፥ ክርክር፥ ቅንዓት፥ ቁጣ፥ አድመኛነት፥ መለያየት፥ መናፍቅነት፥ምቀኝነት፥ መግደል፥ ስካር፥ ዘፋኝነት፥ ይህንም የሚመስል ነው።» በሐዋርያትም ዘመን ሆነ አሁንም መናፍቅነት ክርስቲያኖች ሊጠነቀቁአቸው ከሚገቡአቸው ኃጢአቶች መካከል እጅግ አስፈሪው ነው። ምክንያቱን ሐዋርያው ሲገልጥ «አስቀድሜም እንዳልሁ፥ እንደዚህ ያሉትን የሚያደርጉ የእግዚአብሔርን መንግሥት አይወርሱም።» ይላል ገላ ፭፥፳፩። ይህ ማለት መናፍቅነት ከእግዚአብሔር ጋር ሕብረት እንዳይኖረን ከሚያደርጉን ምድራዊና ሥጋዊ ባሕርያት መካከል አንዱ ነው።

በቤተ ክርስቲያን ታሪክ የተነሡ መናፍቃን እና አካሄዳቸው 

ቤተ ክርስቲያን በመንገድ ላይ የተገኘውን ሁሉ መናፍቅ ስትል አልተገኘችም። አንድን ትምህርት ወይም አሳብ ኑፋቄ ብላ የምትናገረው የመልእክቷን ዋና ማዕከል የሚነካ ሲሆን ነው። ከላይ ያተትነውን፥ በአዲስ ኪዳን ውስጥ ቃሉ ያለውን ፍቺ በጥቃቄ ስንመለከት፥ እንዲሁም  በመጀመሪያዎቹ አራት ክፍለ ዘመናት ቤተ ክርስቲያን የተጓዘችውን ጉዞ ስናጠና የምንደርስበት ድምዳሜ፥ አብዛኛዎቹ ኑፋቄዎች የሚያጠነጥኑት በእግዚአብሔር ልጅ ሰው መሆን ላይ ነው። እስከ ዛሬ የተነሡትን ኑፋቄዎች ጠቅልለን እናስቀምጥ ብንል፥ በሦስት ተርታ የሚቀመጡ ናቸው። ገሚሶቹ አምላክነቱን ( ከአብና ከመንፈስ ቅዱስ ጋር ያለውን አንድነት) የሚክዱ ናቸው፤ ገሚሶቹ ሰውነቱን የሚክዱ ናቸው። ገሚሶቹ በአምላክነቱና በሰውነቱ መካከል ያለውን ግንኙነት ( ተዋህዶን) የሚክዱ ናቸው። በሚቀጥሉት ክፍሎች ውስጥ እነዚህን በዝርዝር እንመለከታለን። 

2.1 አምላክነቱን የሚክዱ፦  ከዘመነ ሐዋርያት ጀምሮ ቤተ ክርስቲያን ካጋጠሟት መናፍቃን መካከል ዋናዎቹ የክርስቶስን አምላክነት የሚክዱ ናቸው። የእነዚህ ሰዎች ትምህርታቸው በተለያየ መንገድ ይለያይ እንጂ በዋናነት በሥጋ የተገለጠው የእግዚአብሔር ልጅ፥ የባሕርይ አምላክ እንዳይደለ፥ ይልቁንም እሩቅ ብእሲ ( ሰው ብቻ) እንደሆነ የሚያስተምሩ ናቸው ከእነዚህ መካከል ዋና ዋናዎቹን እንመለከታለን። 

ኢቦናይቲዝም ( Ebionitism) 

እነዚህ ከይሁዲነት ወደ ክርስትና የገቡ ቀደምት ክርስቲያኖች የነበሩ ሲሆን፥ ይሁዲነትነት በማጥበቅ፥ ( ግዝረትና ሌሎች የኦሪት ሕጎች መጠበቅ አለባቸው በማለት)፥ እንዲሁም በድህነትና በተባህትዎ በመኖር የሚታወቁ ናቸው። ከናዝራውያን ጋርም በብዙ የሚያመሳስላቸው አለ። ስማቸውንም ያገኙት በድህነት መኖርን ዋና መመዘኛ በማድረጋቸው ነው። የሐዋርያት ተከታያቸው የሆነውና በ2ኛው ክፍለ ዘመን የነበረው ቅዱስ ሄሬኔዎስ ስለ ኢቦናይት ሲናገር እንዲህ ይላል። « ኢቦናይት የሚባሉት  ዓለም በእግዚአብሔር እንደተፈጠረ ያስተምራሉ፤ ስለ ጌታ ግን ያላቸው አመለካከት ልክ እንደ ሴሪንተስ እና ካርፖክራተስ ነው። እነዚህ የሚቀበሉት ወንጌል የማቴዎስን ሲሆን፥ ቅዱስ ጳውሎስን ከሕግ ፈቀቅ ያለ ስሑት ብለው አይቀበሉትም ነበር።» በማለት ጽፎአል። ( በእንተ መናፍቃን 1፡26፡2)  በሌላም ሥፍራ ላይም ስለእነዚሁ መናፍቃን ሲናገር፥ የማቴዎስን ወንጌል ብቻ የሚቀበሉ ስለነበሩ ስለ ክርስቶስ የተሳሳተ አመለካከት ነበራቸው። ስለዚህ ሲናገር ቅዱስ ሄሬኔዎስ እንዲህ ይላል። « እግዚአብሔር ሰው ሆነ ጌታ ራሱ አዳነን፤ ምልክት ይሆነን ዘንድም ድንግልን ምልክት አድርጎ ሰጠን።» ይልና ኢቦናይትና አንዳንድ መጽሐፍ ቅዱስን እንተረጉማለን የሚሉ ኢሳ ፯፥፲፬ ላይ « እነሆ ድንግል ትጸንሳለች» የሚለውን « እነሆ ሴት ትጸንሳለች» በማለት፥ እንደሚያነቡ፥ ይህን ተከትለው ክርስቶስ የዮሴፍ ልጅ   እንደሆነ እንደሚያስተምሩ ይነግረናል። ( 3፡21፡1) 

ተርቱልያን ( ጠርጡልያን) የተባለውና በሁለተኛው ክፍለ ዘመን የነበረ የላቲን የቤተ ክርስቲያን ጸሐፊ  የክርስቶስን ሥጋዌ ባተተበት ክፍል ውስጥ « ከመላእክት ጥቂት አሳነስከው»  የሚለውን ሲተረጉም ኢቦናይት « ኢየሱስ ሰው ብቻ እንደሆነ፥ ከዳዊት ዘር ከመሆኑ በቀር ሌላ ምንም እንደሌለው፥ በእውነት የእግዚአብሔር ልጅ የሆነውን እርሱን የእግዚአብሔር ልጅ እንዳይደለ፥ » ይናገሩ እንደነበረና፥ መልአክ አድሮበታል ብለው ያስተምሩ እንደነበረ ጽፎአል።  ( ተርቱልያን በእንተ ሥጋዌ 14 )  ከእነዚህ ቀደምት ጸሐፊዎች በተጨማሪ፥ አርጌንስ፥ አውሳብዮስ ዘቂሳርያ፥ ቅዱስ ኤጲፋንዮስ ዘደሴተ ቆጵሮስ ( ሰላሚስ) እና ጀሮም ( ኢያሮኒሙስ) ስለእነዚህ መናፍቃን ጽፈዋል። 

በቅዱስ ሄሬኔዎስ ምስክርነት እንደተመለከትነው፥ ቤተ ክርስቲያን ይህን የኢቦናይትን ኑፋቄ የተከላከለችው በሁለት መንገድ ነው። አንደኛው የክርስቶስን ፍጹም ሰውነትና ፍጹም አምላክነት አምልቶና አስፍቶ በማስተማር ነው። ሁለተኛ የሐዋርያትን ትምህርት እና በመንፈስ ቅዱስ ተመርተው የጻፉትን ጠብቆ በማቆየት ነው። ቅዱስ ዮሐንስ ወንጌሉን የጻፈው የእነዚህን ክህደት ለመገደብ ነው። ብዙዎች የመጽሐፍ ቅዱስ ሊቃውንት እንደሚስማሙበት ሐዋርያው ቅዱስ ጳውሎስ የቆላስይስ መልእክትን የጻፈው፥ ይህን መሰሉን  « የቆላስይስ ኑፋቄ» በመባል የሚታወቀውን ለመቃወም ነው። 

Friday, May 12, 2017

የውግዘት ፖለቲካና የቤተ ክርስቲያናችን እጣ ፋንታ ( ክፍል አንድ )



መግቢያ 

ባለፉት ሃያዎቹ ዓመታት፥ የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን በታሪኳ አይታ የማታውቃቸው ሦስት አበይት ክስተቶች ታይተውባታል። የመጀመሪያው አንደኛው፥ ከፍተኛ የሆነ የሕዝብ ፍልሰት ነው። በአዲስ አበባ ያሉት አባቶች በግልጥ ያስቀመጡት ይፋዊ አኀዙ ሰባት ሚሊየን ይባል እንጂ፥ ከአስር እስከ አስራ አምስት ሚሊየን የሚሆኑ የቤተ ክርስቲያኒቱ አባላት ቤተ ክርስቲያኒቱን ትተው ወደ ሌሎች ቤተ እምነቶችና ተቋሞች ሄደዋል።  ሁለተኛው ዓቢይ ክስተት ቤተ ክርስቲያኒቱ ለሦስት መከፈሏ ነው። የመንግሥት ለውጥን ተከትሎ አራተኛው ፓትርያክ ብፁዕ ወቅዱስ አቡነ መርቆሬዎስ ከመንበራቸው ከተሰደዱበት ጊዜ ጀምሮ ቤተ ክርስቲያኒቱ በስደት ያለው ቅዱስ ሲኖዶስ፥ በአገር ቤት ያለው ቅዱስ ሲኖዶስ እና ገለለተኛ በሚል ተከፍላለች። ሦስተኛው እና ቤተ ክርስቲያኒቱ በታሪኳ አይታው በማታውቀው መንገድ የተከሰቱ ነገሮች ቢኖሩ በተለይ አዲስ አበባ ባሉት አባቶች ዘንድ፥  « ውግዘት» እንደ ታላቅ መሣሪያ መያዙ ነው። 

በዚህ በያዝነው በ፳፩ኛው ክፍለ ዘመን ሰዎች ተቀራርበው አሳባቸውን በሚካፈሉበት ዘመን፥ አብያተ ክርስቲያናት ያለፈ ውግዘታቸውን በይቅርታና በመግባባት አስተካከለው፥ አንድ በሚያደርጋቸው ነገር ላይ ለመነጋገር እየጣሩ ነው። በቅርቡ የሮም ፖፕና የእስክንድርያው ፓትርያርክ አንዳቸው የአንዳቸውን ምእመን ዳግም እንዳያጠምቁ መፈራረማቸው ይታወቃል። ሆኖም ግን ባለፉት 25 ዓመታት ውስጥ በአዲስ አበባ ባሉት አባቶች አማካይነት፥ የኢትዮጵያ ቤተ ክርስቲያን በሺዎች የሚቆጠሩ ምዕመናኖቿን እና አገልጋዮቿን አውግዛለች። ከአንድ ቢሊየን አባላት በላይ ያላት የካቶሊክ ቤተ ክርስቲያን ባለፉት አንድ መቶ አመታት ያወገዘቻቸውና በአዲስ አበባ ያሉት አባቶች ያወገዙትን ስንመለከት በቍጥር የእኛው በልጦ እናገኛለን። በአንድ በኩል የምዕመናኑ በሚሊየኖች ወደ ሌሎች የእምነት ተቋማት መሄድ በሌላ በኵል ደግሞ ጳጳሳትን ሳይቀር ምእመናንን ጨምሮ በመቶ ሺዎች የሚቆጠሩ ምእመናንን ማውገዝ ከየት መጣ ለምንድነው ይህ ክስተት በእኛ ዘመን የተደጋገመው? ከዚህ ውግዘት በስተጀርባ ያሉት እነማን ናቸው? ተጠቃሚዎቹስ እነማን ናቸው የሚለውን ለመመለስ በመጀመሪያ ስለውግዘት በሚገባ ማወቅ ይኖርብናል። 

ሀ.  ውግዘት ምንድነው? 

ውግዘት ቃሉ፥ ወገዘ ከሚለው ግሥ እንደሚገኝ እና ፍቺውም መገዘት መለየት መካድ መርገም ማለት እንደሆነ የሊቁ አለቃ ኪዳነ ወልድ ክፍሌ መጽሐፈ ሰዋስው ወግስ ወመዝገበ ቃላት ሐዲስ ይናገራል። ከዚህ ከቃሉ አንጻር በምንመለከትበት ጊዜ፥ ቃሉ የሚያመለክተን ከዚህ በፊት ከአንድ አካል ጋር  አንድነት (communion) የነበረውን እንዲለይ (excommuncate) ማድረግ ነው። ይህን ግልጥ ለማድረግ ቃሉ በመጽሐፍ ቅዱስ ውስጥ በእንዴት ያለ መንገድ እንደተቀመጠ በማየት ትርጉሙን እንመለከታለን። 

1.ውግዘት እርግማን ነው። 

ሐዋርያው ቅዱስ ጳውሎስ ለገላትያ ሰዎች ሲጽፍላቸው «ነገር ግን እኛ ብንሆን ወይም ከሰማይ መልአክ፥ ከሰበክንላችሁ ወንጌል የሚለይ ወንጌልን ቢሰብክላችሁ፥ የተረገመ ይሁን። አስቀድመን እንዳልን እንዲሁ አሁን ሁለተኛ እላለሁ፥ ከተቀበላችሁት የተለየውን ማንም ቢሰብክላችሁ የተረገመ ይሁን።» ይላቸዋል። ( ገላ ፩፥፰-፱) ግእዙም « አትሙሰ መልአክ እምሰማይ ለእመ መሀረክሙ ካልአ እምዘ መሀርናክሙ ውጉዘ ለይኩን። በከመ እቤ ቀዳሚ ወይእዜኒ ካዕበ እብል ለእመቦ ዘመሀረክሙ እምዘመሀርናክሙ ውጉዘ ለይኩን።» አስተውሉ አማርኛው « የተረገመ ይሁን የሚለውን  ግእዙ የተወገዘ ይሁን ይለዋል። ይህ ውግዘት ወይም እርግማን ምን ማለት እንደሆነ እንመልከት፥ አዲስ ኪዳን ለመጀመሪያ ጊዜ የተጻፈበትን የግሪኩን ቃል በምንመለከትበት ጊዜ፥ የተወገዘ ይሁን አናቴማ ኤስቶ (ἀνάθεμα ἔστω ) ይለዋል። አናቴማ ቃሉ በብሉይ ኪዳን « እርም»፥ «ለእሳት የተሰጠ» ማለት ነው። ለምሳሌ ኢያሱ በኢያሪኮ የተገኘው ሁሉ እርም እንዲሆን ሲያዝ አካን የተባለው ሰው «   እርም ከሆነው ነገር ወሰደ» ይለናል። ኢያሱ7፥1።  እንዲህ ዓይነት ብዙ ጥቅሶች በብሉይ ኪዳን እናገኛለን። በአዲስ ኪዳንም ይህንኑ ቃል ሳይስት፥ አናቴማ ( ውግዘት እርግማን) ማለት በእግዚአብሔር ፍርድ ውስጥ መውደቅ ማለት ነው። ቅዱስ ጳውሎስ በዚህ በገላያ መልእክቱ ላይ በሐዋርያት ከተሰበከው የጸጋ ወንጌል የተለየ ወንጌልን የሚሰብክ በዚህ የእግዚአብሔር ፍርድ ውስጥ እንደሚወድቅ ሲናገር እናያለን። 

2. ውግዘት ለሰይጣን አልፎ መሰጠት ነው። 
አሁንም ወደ ቅዱስ ጳውሎስ መልእክት ስንመጣ በ1ቆሮ5፥5 ላይ «መንፈሱ በጌታ በኢየሱስ ቀን ትድን ዘንድ እንደዚህ ያለው ለሥጋው ጥፋት ለሰይጣን እንዲሰጥ ፍርዴ ነው።» ሲል እናገኛለን። ቅዱስ ጳውሎስ በዚህ ስፍራ ሐዋርያዊ ውግዘቱን ያሳረፈበት ሰው፥ በሥነ ምግባር ውድቀት ውስጥ የተገኘ ማለትም የአባቱን ሚስት ያገባ ሰው ነው። ሐዋርያው ለቆሮንቶስ ክርስቲያኖች ሲናገር «ይህን ሥራ የሠራው ከመካከላችሁ ይወገድ። እኔ ምንም እንኳ በሥጋ ከእናንተ ጋር ባልሆን፥ በመንፈስ ከእናንተ ጋር ነኝ፥ ከእናንተም ጋር እንዳለሁ ሆኜ ይህን እንደዚህ በሠራው ላይ በጌታችን በኢየሱስ ክርስቶስ ስም አሁን ፈርጄበታለሁ፤ እናንተና መንፈሴም ከጌታችን ከኢየሱስ ክርስቶስ ኃይል ጋር ተሰብስበን፥ መንፈሱ በጌታ በኢየሱስ ቀን ትድን ዘንድ እንደዚህ ያለው ለሥጋው ጥፋት ለሰይጣን እንዲሰጥ ፍርዴ ነው።» ይላል። 
ይህ የቅዱስ ጳውሎስ ቃል ስለ ውግዘት ሦስት ዋና ዋና ነገሮችን ያሳየናል።  አንደኛ፥ ይህ ነገር በጉባኤ በጥንቃቄ የሚታይ ነው። ጉባኤው የክርስቶስ ጌትነት የከበረበት ጉባኤ መሆን አለበት። የሐዋርያው ሥልጣን የከበረበት መሆን አለበት። « እናንተና መንፈሴም ከጌታችን ከኢየሱስ ክርስቶስ ኃይል ጋር ተሰብስበን» በዚህ ዘመን ያለውን በውግዘት ዙሪያ የሚከናወነው፥ ተመሳሳይነቱ ከፖለቲካ አደባባዮች ጋር ነው። አንደኛ ከብሮ የሚታየው ክርስቶስ ሳይሆን የሰዎች የተንኮለኛነት ችሎታ ነው። ለምሳሌ ባለፉት ሃያ አምስት አመታት በኢትዮጵያ ያሉት አባቶች በአመት ሁለት ጊዜ ሲሰበሰቡ፥ ከስብሰባቸው በፊት፥ የተቃውሞ ሰልፍ፥ የክስ ደብዳቤዎች፥ ዘመቻዎች፥ ይካሄድባቸዋል። ወደስብሰባው የሚሄዱ አባቶች ስብሰባው ከመጀመሩ በፊት ተወጋዡ ማን እንደሚሆን፥ውሳኔው ምን መሆን እንዳለበት ተነግሮአቸውና ተጽእኖ ተደርጎባቸው ነው የሚገቡት። ነገሮችን ከምንም ነገር ነጻ በሆነ መንገድ ለማየት የሚሞክሩ አባቶች፥ በስድብ በስም ማጥፋት ጥላሸት ይቀባባቸዋል። በዚህ ምክንያት አንዳንዶች ዝምታን ሲመርጡ አንዳንዶች ለተጽእኖው ያጎበድዳሉ።  ቅዱስ ጳውሎስ « ከኢየሱስ ክርስቶስ ኃይል ጋር ተሰብስበን»  ሲል   « ብርታታችንና  ጉልበታችን የሚሆነው ኢየሱስ ክርስቶስ ይሆናል»  ማለቱ ነው። እውነት የምትነግሠውና ሐሰት ሥፍራን የምታጣው፥ በጌታችን በኢየሱስ ክርስቶስ ኃይልና በመንፈስ ቅዱስ መሪነት ስንጓዝ ነውና። 

ቅዱስ ጳውሎስ ሌላ ታላቅ ነገር ያነሣል። ይኸውም ውግዘት ምን ያህል አስፈሪ ነገር እንደሆነ የሚያመለክት ነው። አንድ ሰው ከእድር ቢለይ፥ ሌላ እድር ውስጥ ይገባል። ወይም በዘመናዊው ዓለም ሌላ ዘዴ ሊጠቀም ይችላል። ( ላይፍ ኢንሹራንስ ሊገባ ይችላል።) በመንፈሳዊው ዓለም ግን አንድ ሰው በቤተ ክርስቲያን ሳለ በመንፈስ ቅዱስ ጸጋ ውስጥ ነው። ከቤተ ክርስቲያን ሲወገዝ ግን ለሰይጣን አልፎ ነው የሚሰጠው።  ለዚህ ነው ውግዘት በፖለቲካ ዘመቻ፥ በፍርሃት፥ በሥልጣን ሽኩቻ ሳይሆን፥ በእርጋታና በሰከነ መንገድ፥ በእንባና በጸሎት መከናወን ያለበት። ውግዘትን አከናውነን ድንፋታና ጋዜጣዊ መግለጫ አናወጣም። ሰውን ቀብረን ስንመጣ እንደማንጨፍር ሁሉ፥ ሰውን አውግዘን እናለቅሳለን እንጂ አንደሰትም። ስ

ሌላው በዚህ ሥፍራ ቅዱስ ጳውሎስ የሚያነሣው ቃል አለ። « መንፈሱ በጌታ በኢየሱስ ቀን ትድን ዘንድ እንደዚህ ያለው ለሥጋው ጥፋት ለሰይጣን እንዲሰጥ ፍርዴ ነው»  ይላል። ማለት በውግዘታችን እንኳ ተስፋችን አይሟጠጥም። የምናወግዘው ስለ ጠላነው ሳይሆን፥ ለሌላው መሰናክል እንዳይሆንና፥ ከእግዚአብሔር ጉባኤ በሚለይበት ወቅት ከሚደርስበት መንፈሳዊ ድርቀትና የሠይጣን ውጊያ የተነሣ፥ የሰማያዊው አባቱ ሕብረት እንዲናፍቀው ነው። ይህንኑ ሐዋርያው በሌላ ሥፍራ በሚገባ አስረግጦ ሲናገረው እናያለን። «ከእነዚያም፥ እንዳይሳደቡ ይማሩ ዘንድ ለሰይጣን አሳልፌ የሰጠኋቸው፥ ሄሜኔዎስና እስክንድሮስ ናቸው።» (፩ ጢሞ፩፥፳) ይማሩ ዘንድ የሚለው በጽኑ ሊሰመርበት ይገባል በመሆኑም ፍጹም ጥላቻን ተመልቶ ማውገዝ ክርስቲያናዊ አይደለም የሐዋርያትን ትምህርትም የሚያንጸባርቅ አይሆንም። 

3. ውግዘት መቆረጥና መለየት ነው። 

የውግዘት አስከፊ ገጽታው ከክክርስቶስ አካል መለየት መቆረጥ መሆኑ ነው። የክርስቶስ አካሉ ቤተ ክርስቲያን ናት። መጽሐፍ ቅዱስ ቤተ ክርስቲያንን  «እርስዋም አካሉና ሁሉን በሁሉ የሚሞላ የእርሱ ሙላቱ ናት» ይላታል። ( ኤፌ ፩፥፳፫) ቤተ ክርስቲያን የክርስቶስ አካሉ ከሆነችና እርሱ ራሷ ከሆነ እኛ ክርስቲያኖች ደግሞ እያንዳንዳችን ብልቶች ነን። «በአንድ አካል ብዙ ብልቶች እንዳሉን፥ የብልቶቹም ሁሉ ሥራ አንድ እንዳይደለ፥እንዲሁ ብዙዎች ስንሆን በክርስቶስ አንድ አካል ነን፥ እርስ በርሳችንም እያንዳንዳችን የሌላው ብልቶች ነን።» ( ሮሜ፲፪፥፬፡፭)  «እናንተም የክርስቶስ አካል ናችሁ እያንዳንዳችሁም ብልቶች ናችሁ።»  ( ፩ ቆሮ ፲፪፥፳፯) ይህን የመጽሐፍ ቅዱስን መሠረታዊ መልእክት ስንመለከት፥ ስለውግዘት በጥንቃቄ እንድናስተውል ውግዘት የመጨረሻ አማራጫችን እንዲሆን ያሳስበናል። ምክንያቱም የምንለየው፥ የምንቆርጠው የገዛ አካላችንን ነው። ያጎድለናል። ይጎዳናል። በመሆኑም የሥጋ አካላችንን ለመቍረጥ የመጨረሻው አማራጭ እንደሚሆን፥ በስንት ዶክተር ምክር እና ውይይት እንደሚደረግ ሁሉ፥  ውግዘትም በብዙ ጸሎት፥ እንባ፥ ውይይት፥ ተማጽኖ፥ ተግሣጽ፥ ክርክር፥ ምክር ነው መከናወን ያለበት። 

አሁን አሁን ከቤተ ክርስቲያን አደባባይና ከአንዳንድ ሰባኪዎች የምንሰማው ግን ይህን መሠረታዊ እውነት የያዘ አይደለም። አንዳንድ ዘማርያንና ሰባክያን ትናንት ከትናንት ወዲያ ከእነርሱ ጎን ተሰልፈው ይዘምሩ የነበሩ ወንድሞቻቸውና እህቶቻቸው ዛሬ ስለተወገዙ ዛሬ ከቤተ ክርስቲያን መድረክ ስለ ተገለሉ፥ደስተኛ መሆናቸውን እየገለጡ ነው። ከቢዝነስ አንጻር ከተመለከቱት እውነት ነው ሊደሰቱ ይገባቸዋል። በአገልግሎትም ይሁን በችሎታ ከእነርሱ የተሻሉና ብዙዉን ሰው ሊማርኩ የሚችሉ ዘማርያንና ሰባክያን ከመድረኩ ስለተወገዱላቸው ሥፍራ ሰፍቶላቸዋልና። ለቤተ ክርስቲያን ግን ትልቅ ጉዳት ነው። በዘመኑ የችኮላ ውግዘት እያጣች ያለችው ልጆቿን ነውና ። 



እንግዲህ ከላይ ባነሣነቸው ሦስት ነጥቦች ውስጥ በስፋት እንዳየነው ውግዘት ማለት « መንፈሳዊ የሞት ፍርድ» ማለት ነው። የሞት ፍርድ በሰው ልጅ ላይ የሚበየን የመጨረሻው ፍርድ ነው። የሞት ፍርድ ከባድ ፍርድ ቢሆንም በዘመናት ብዙዎች በግፍ ንጹሐንን ያስወገዱበት ፍርድ ስለሆነ ዛሬ ዛሬ በብዙዎች አገሮች እየቀረ ያለ ፍርድ እንደሆነ ስናስተውል፥ ምናልባትም ይህ የፖለቲካ ውግዘትም ንጹሖችን እያስገደለ እውነተኛውን በመንፈስ ቅዱስ የሚሆነውን ውግዘት ሥፍራ እንዳይኖረው እያዳከመ የሚሄድ ይመስላል ። ( ይቀጥላል 

Monday, February 6, 2017

የ2ኛ ጴጥሮስ መልእክት አጭር መግቢያ

የመለኮቱ ክብር ተካፋዮች፤ የ፪ኛ ጴጥሮስ ጥናት 


ሀ. የመልእክቱ ጸሐፊና ተቀባዮች 
የመልእክቱ ጸሐፊ ሐዋርያው ቅዱስ ጴጥሮስ እንደሆነ ከጥንት ጀምሮ ቤተ ክርስቲያን መስክራለች። መልእክቱ በቀጥታም ሆነ በተዘዋዋሪ መንገድ፥ ከሐዋርያት ቀጥሎ በተነሡት በሐዋርያውያን አበው ( apostolic fathers) የተጠቀሰ ሲሆን፥ በሁለተኛው ክፍለ ዘመን የነበሩት አርጌንስና ቀሌምንጦስ ዘእስክንድርያም በጽሑፋቸው ላይ ጠቅሰውታል። ቅዱስ ጴጥሮስ መልእክቱን የጻፈው በሰማዕትነት ሊሰዋ በተዘጋጀበት ወቅት ነው። የጻፈላቸውም፥ የመጀመሪያውን መልእክት ለጻፈላቸው በታናሽ እስያ ( Asia Minor) ለሚገኙ ክርስቲያኖች ነው። ልክ እንደመጀመሪያው መልእክት፥ ይህን መልእክት ሐዋርያ የጻፋላቸው በሮም ሳለ ነው። በ1፥14 ላይ የተሰጠውን ምንባብ ስንመለከት ሐዋርያው  ከ60-65 ዓ.ም መልእክቱን ጽፎአል ልንል እንችላለን።  

ለ. የመልእክቱ ዓላማ 
ሐዋርያው መልእክቱን የጻፈው ስለ ሦስት ዋና ምክንያት ነው። 
የተማሩትን እና የተሰበከላቸውን የወንጌል እውነት አጥብቀው እንዲይዙና በእርሱም ላይ እንዲቆሙ፤ 
 ወደ ቤተ ክርስቲያን ብዙ ሐሰተኛ አስተማሪዎች እንደሚገቡና እውነተኛን ወንጌል ለመበረዝ እንደሚሞክሩ ለማስጠንቀቅ ። 
እነዚህ ሐሰተኛ አስተማሪዎች ሰማይና ምድር ከጥንት ጀምሮ ነበሩ ወደፊትም ይኖራሉ፥ ክርስቶስም ዘግይቷል አይመጣም በማለት በራሳቸው ምኞት ለመጓዝ የሐሰት ትምህርታቸውን ያስተምሩ ስለነበር፥ ክርስቶስ ዳግም በግርማ እንደሚመጣ፥ በዓለምም ላይ እንደሚፈርድ፥ የእርሱ የሆኑ ደግሞ በትጋት ነቅተው በተስፋ እንዲጠብቁ ይነግራቸዋል። 

 ሐ. በ2ኛ ጴጥሮስ ውስጥ የምናገኛችው ዋና ዋና አሳቦች  
የክርስቶስ ዳግም መምጣት፤ 2ኛ ጴጥሮስ በሰፊው ከሚዳስሳቸው ነጥቦች አንዱ የክርስቶስ በክብር ዳግም መምጣት ነው። ክርስቶስ በክብር የሚመጣው ለፍርድ እና አዲስ ሰማይና አዲስ ምድር ለማምጣት ነው። 
የቅድስና ሕይወት፤ ክርስቶስ በሰዎች ሁሉ ላይ ለመፍረድ በክብር ይመጣል። ይህ የክርስቶስ መምጣት በድንገት ስለሆነ፥ እኛ በቅድስና በመኖር « የጌታን መምጣት እንድናስቸኩል» ይመክራል። 
የእግዚአብሔር ቃል ታማኝነት፤ ቅዱስ ጴጥሮስ የብሉይ ኪዳንን መጻሕፍት እንዲሁም የሐዋርያትን ትምህርት ( በተለይም የቅዱስ ጳውሎስን) በመጥቀስ፥ በመንፈስ ቅዱስ የተጻፉና የተነገሩ ስለሆኑ በጥንቃቄ ልንይዛቸው የሚገቡ እንደሆኑ ይናገራል። በመሆኑም 2ኛ ጴጥሮስ ስለመጽሐፍ ቅዱስ እስትንፋሰ እግዚአብሔርነት ( inspiration) እጅግ ዋና የሆነውን ዶክትሪን የያዘ መጽሐፍ ነው።  
የመለኮት ባሕርይ ተካፋይ መሆን ፤ 2ኛ ጴጥሮስ የእግዚአብሔር ልጅ ሰው ሆኖ እኛን ወደ ምን ዓይነት አስደናቂ መንፈሳዊ ሕይወት እንዳስገባን ይናገራል። እግዚአብሔር የጠራን « የመለኮት ባሕርይ ተካፋዮች እንድንሆን ነው። ( 1፥4) ይህ የቅዱስ ጴጥሮስ ንግግር፥ በምሥጢረ ሥጋዌ ትምህርት ውስጥ ሰፊ አንድምታ ያለው ነው። በምዕራቡ ዓለም ነገረ መለኮት የክርስቶስ ሰው የመሆን ምክንያት ሁል ጊዜ የሚገለጠው፥ የሰውን ጥፋት ( guilt) ከማስወገድ አንጻር ነው። በምሥራቁ ወይም በኦርቶዶክሱ ዓለም ግን የክርስቶስን ሰው የመሆን ነገር የምንገልጠው፥ እግዚአብሔር ክብሩን ( መለኮታዊ ባሕርዩን) በጸጋው ሊያካፍለንና፥ ወደሚደነቀው ወደ ልጁ መንግሥት ሊያገባን እንደመጣ ነው።  ይህ የመለኮት ባሕርይ ተካፋዮች የመሆናችን መንገድና ሂደት ቴዎሲስ ( ሱታፌ መለኮት) ይባላል።  

መ. 2ኛ. ጴጥሮስ በኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን 

ይህ መልእክት በኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቤተ ክርስቲያን ሥርዓተ ቅዳሴ ክፍል ( liturgy of the word)  ከሚነበቡት የአዲስ ኪዳን መጻሕፍት አንዱ ነው። ንፍቁ ዲያቆን ( ሁለተኛው ዲያቆን) ከአጠቃላይ መልእክታት ( general epistiles) ተብለው ከሚታወቁት ከጴጥሮስ እስከ ይሁዳ ካሉት መልእክታት እና ከዮሐንስ ራዕይ ያነባል።  በቤተ ክርስቲያናችን ግጻዌ ( lectionary)  መሠረት ይህ መልእክት ከሚነበብባቸው ቀናት መካከል ለምሳሌ የአንዱን ወር ብንመለከት 
መስከረም 6 ( በነቢዩ በኢሳይያስ ቀን) ፥ ( 1፥19 እስከ ፍም 
መስከረም 15 ( የቅዱስ እስጢፋኖስ ፍልሰተ ሥጋ)  ( 2፥15 እስከ ፍም) 
መስከረም 18 ( ኤዎስጣቴዎስ ከፋሌ ባሕር፤ ቶማስ ዘህንደኬ) ( 3፥14 እስከ ፍም 
መስከረም 25 ( ዮናስ ነቢይ፤ ጴጥሮስ ወጳውሎስ) (3፥1_8)  ናቸው። ( መጽሐፈ ግጻዌን ተመልከቱ) 
እንዲሁም በሰዓታት ዘሌሊት ከሚነበቡት ምንባባት መካከል፥ 2ኛ ጴጥሮስ ምዕራፍ ሦስት አንዱ ነው። 

ሠ. የመልእክቱ አከፋፈል። 
በመልእክቱ ዓላማ ላይ እንዳስቀመጥነው አከፋፈሉም ያንን ተከትሎ ነው። 

ሀ. ማንነታችሁን እወቁ፤« የመለኮት ክብር ተካፋዮች. . . እንድትሆኑ. . . ታላቅ የሆነ ተስፋን ሰጠን»፤  (1፥1-21)  
ለ. ያመናችሁትን እወቁ፤ « ሐሰተኞች አስተማሪዎች. . . ኑፋቄን አሹልከው ያገባሉ»    (2፥1-22) 

ሐ. ተስፋችሁን እወቁ፤«የጌታው ቀን ግን እንደ ሌባ ሆኖ ይመጣል»  ( 3፥1-21)

Monday, January 2, 2017

Clergy and Laity in the Orthodox Church

Protopresbyter Alexander Schmemann

An Urgent Issue
No one would deny that the clergy-laity issue in our church here in America is both an urgent and confused one. It is urgent because the progress of the church is often hindered by mistrust and conflicts, misunderstandings and frustrations. It is confused for there has been no constructive and sincere discussion, no real attempt to understand it in the light of our faith and in terms of our real situation. It is indeed a paradox for from both sides, the clerical and the lay, comes the same complaint: Priests and laymen alike proclaim that their respective rights are denied, their responsibilities and possibilities of action limited. If the priest speaks sometimes of the lay "tyrannies", the laity denounce the "bossism" of the priest. Who is right, who is wrong? And are we to continue in this frustrating "civil war" at a time when we need unity and the total mobilization of all our resources to withstand the challenge of the modern world? When Catholics and Protestants outnumber us by 150 to 1, the younger generations shake in their attachment to Orthodoxy and we must count on each one for the gigantic tasks that we face? We call ourselves Orthodox — i.e. men of the true faith. We ought then to be capable of finding in their true faith guiding principles and positive solutions to all our problems...
The present way is nothing more than an attempt to clarify the issue under discussion. Although written by a priest, its purpose is not to "take side", for in my opinion, there are no sides to be taken but a misunderstanding to be dissipated. This misunderstanding, to be sure, has deep roots in a rather unprecedented situation in which we have to live as Orthodox. It can not be cleared by mere quotations from canons and ancient texts. Yet, it is still a misunderstanding. This is what all people of good faith must understand. It requires only that we honestly and sincerely put the interests of our church above our personal "likes" and "dislikes", overcome our inhibitions and breathe the pure air of the wonderful and glorious faith which is ours.

Clarification of Terms
  
A major source of the misunderstanding, strange as it may seem, is terminological. The terms clergy and laity are used all the time, yet, without a clear understanding of their proper — i.e. Orthodox, meaning. People do not realize that between such Orthodox meaning and the current one, which we find in, say, Webster’s Dictionary, there exists a rather radical difference. We must begin, then, by restoring to the terms we use their true significance.
In Webster, lay is defined as:
"of or pertaining to the laity as distinct from the clergy" or
"not of or from a particular profession".
As to clergy, the definition reads as follows:
"in the Christian Church, the body of men ordained to the service of God, ministry".
Both definitions imply, first, an opposition: laity is opposed to clergy and clergy to laity. They imply, also, in a case of laity, a negation. A layman is someone who has no particular status (not a particular profession). These definitions, accepted virtually in all Western languages, reflect a specifically Western religious background and history. They are rooted in the great conflicts which opposed in the Middle Ages the spiritual power to the secular one, the Church and the state. They have, however, nothing to do with the initial Christians use of both terms, which is alone the norm for the Orthodox Church.

The Meaning of "Lay"
  
The words lay, laity, layman come from the Greek word laos which means people. "Laikos," layman, is the one who belongs to the people, who is a member of an organic and organized community. It is, in other words, not a negative, but a highly positive term. It implies the ideas of full, responsible, active membership as opposed, for example, to the status of a candidate. Yet the Christian use made this term even more positive. It comes from the Greek translation of the Old Testament where the word laos is applied ordinary to the People of God, to Israel, the people elected and sanctified by God Himself as His people. This concept of the "people of God" is central in the Bible. The Bible affirms that God has chosen one people among many to be His particular instrument in history, to fulfill His plan, to prepare, above everything else, the coming of Christ, the Saviour of the World. With this one people God has entered into "covenant", a pact or agreement of mutual belonging. The Old Testament, however, is but the preparation of the New. And in Christ, the privileges and the election of the "people of God" are extended to all those who accept Him, believe in Him and are ready to accept Him as God and Saviour. Thus, the Church, the community of those who believe in Christ, becomes the true people of God, the "laos" and each Christian a laikos — a member of the People of God.
The layman, is the one, therefore, who shares in Divine election and receives from God a special gift and privilege of membership. It is a highly positive vocation, radically different from the one we find defined in Webster. We can say that in our Orthodox teaching each Christian, be he a Bishop, Priest, Deacon or just member of the Church is, first of all, and before everything else a layman, for it is neither a negative nor a partial, but an all-embracing term and our common vocation.. Before we are anything specific we are all laymen because the whole Church is the laity — the people, the family, the community — elected and established by Christ Himself.

The Layman Is Ordained
  
We are accustomed to think of "ordination" as precisely the distinctive mark of clergy. They are the ordained and the laity, the non-ordained Christians. Here again, however, Orthodoxy differs from Western "clericalism," be it Roman Catholic or Protestant. If ordination means primarily the bestowing of the gifts of the Holy Spirit for the fulfillment of our vacation as Christians and members of the Church, each layman becomes a layman — laikos — through ordination. We find it in the Sacrament of Holy Chrism, which follows Baptism. Why are there two, and not just one, sacraments of entrance into the Church? Because if Baptism restores in us our true human nature, obscured by sin, Chrismation gives us the positive power and grace to be Christians, to act as Christians, to build together the Church of God and be responsible participants in the life of the Church. In this sacrament we pray that the newly baptized be:
"an honorable member of God’s Church
"a consecrated vessel
"a child of light
"an heir of God’s kingdom,
that "having preserved the gift of the Holy Spirit and increased the measure of grace committed unto him, he may receive the prize of his high calling and be numbered with the first borne whose names are written in heaven".
We are very far from the dull Webster definition. St. Paul call all baptized Christians "fellow citizens with the saints and the household of God" (Eph. 2:1a). "For through Christ"— he says — ye are no more strangers and foreigners but fellow citizens with the saints... in whom all the building fully framed together growth unto a holy temple in the Lord, in whom ye also are built together for an habitation of God through the Spirit."

The Layman in the Liturgy
  
We think of worship as a specifically clerical sphere of activity. The priest celebrates, the laity attend. One is active, the other passive. It is another error and a serious one at that. The Christian term for worship is leitourgia which means precisely a corporate, common, all embracing action in which all those who are present are active participants. All prayers in the Orthodox Church are always written in terms of the plural we. We offer, we pray, we thank, we adore, we enter, we ascend, we receive. The layman is in a very direct way the co-celebrant of the priest, the latter offering to God the prayers of the Church, representingall people, speaking on their behalf. One illustration of this co-celebration may be helpful; the word Amen, to which we are so used, that we really pay no attention to it. And yet it is a crucial word. No prayer, no sacrifice, no blessing is ever given in the Church without being sanctioned by the Amen which means an approval, agreement, participation. To say Amen to anything means that I make it mine, that I give my consent to it... And "Amen" is indeed the Word of the laity in the Church, expressing the function of the laity as the People of God, which freely and joyfully accepts the Divine offer, sanctions it with its consent. There is really no service, no liturgy without the Amen of those who have been ordained to serve God as community, as Church.
And, thus, whatever liturgical service we consider, we see that it always follows the pattern of dialogue, cooperation, collaboration, cooperation between the celebrant and the congregation. It is indeed a common action ("leitourgia") in which the responsible participation of everyone is essential and indispensable, for through it the Church, the People of God, fulfills its purpose and goal.

The Place of Clergy
  
It is this Orthodox understanding of the "laity" that discloses the real meaning and function of clergy. In the Orthodox Church clergy is not above laity or opposed to it. First of all, strangely at it may seem, the basic meaning of term clergy is very close to that of laity. Clergy comes from "clerus" which means the "part of God". "Clergy" means that part of mankind that belongs to God, has accepted His call, has dedicated itself to God. In this initial meaning the whole Church is described as "clergy"— part or inheritance of God: "O God, save Thy people and bless Thine inheritance": (kleronomia or clergy — in Greek). The Church because She is the People of God (laity) is His "part", His "inheritance".
But gradually the term "clergy" was limited to those who fulfilled a special ministry within the People of God, who were especially set apart to serve on behalf of the whole community. For, from the very beginning, the People of God was not amorphous but was given by Christ Himself a structure, an order, a hierarchical shape:
"And God has set some in the Church, first apostles, secondary prophets, thirdly teachers... Are all apostles? Are all prophets? Are all teachers?... Now you are the body of Christ, and members in particular..." (1 Cor. 12:28-29)
Historically the Church was built on the Apostles, whom Christ Himself has elected and appointed. The Apostles again elected and appointed their own helpers and successors, so that throughout the whole uninterrupted development of the Church, there has always been the continuity of this Divine appointment and election.
The "clergy" therefore is needed to make the Church what she has to be: the special People or Part of God. Their special function is to perpetuate within the Church that which does not depend on men: the Grace of God, the Teaching of God, the commandments of God, the saving and healing power of God. We stress this "of God" for the whole meaning of "clergy" lies precisely in their total identification with the objective teaching of the Church. It is not theirteaching or their power: they have none, but that which has been kept and perpetuated in the Church from the Apostles down to our own time and which constitutes the essence of the Church. The Priest has the power to teach, but only inasmuch as he teaches the Tradition of the Church, and is completely obedient to it. He has the power to celebrate, but again, only inasmuch as he fulfills the eternal Priesthood of Christ Himself. He is bound — totally and exclusively — by the Truth which he represents and, thus, can never speak or command in his own name.
Our people in their criticism of the clergy fear the excessive "power" of clergy, yet too often they do not realize that the priest represents nothing else than the "Power" of the Church, of which they are members and not any specific "clerical" power. For it is clear to everybody that the Church existed before we were born and has always existed as a body of doctrine, order, liturgy, etc. It does not belong to anyone of us to change the Church or to make it follow our own taste, for the simple reason that we belong to the Church, but the Church does not belong to us. We have been mercifully accepted by God into His household, made worthy of Hid Body and Blood, of His Revelation, of Communion with Him. And the clergy represent this continuity, this identity of the Church in doctrine, life and grace throughout space and time. They teach the same eternal teaching, they bring to us the same eternal Christ, they announce the same and eternal Saving Act of God.
Without this hierarchical structure the Church would become a purely human organization reflecting the various ideas, tastes, choices of men. She would cease to be the Divine Institution, God’s gift to us. But then "laity" could not be "laity"— the People of God — any more, there would be no Amen to be said, for where there is no gift there can be no acceptance... The mystery of Holy Orders in the Church is that which makes the whole Church truly and fully the Laos, the Laity, the very People of God.

The Basis for Unity and Cooperation
  
The conclusion is clear: there is no opposition between clergy and laity in the Church. Both are essential. The Church as a totality is Laity and the Church as a totality is the Inheritance, the Clergy of God. And in order to be this, there must exist within the Church the distinction of functions, of ministries that complete one another. The clergy are ordained to make the Church the gift of God,— the manifestation and communication of His truth, grace and salvation to men. It is their sacred function, and they fulfill it only in complete obedience to God. The laity are ordained to make the Church the acceptance of that gift, the "Amen" of mankind to God. They equally can fulfill their function only in complete obedience to God. It is the same obedience: to God and to the Church that establishes the harmony between clergy and laity, make them one body, growing into the fullness of Christ.

Some Errors to Be Rejected
  
This simple and Orthodox truth is obscured too often by some ideas, that we have willingly or unwillingly accepted from the environment in which we live.
1. An uncritical application of the idea of democracy to the Church. Democracy is the greatest and noblest ideal of the human community. But in its very essence it does not apply to the Church for the simple reason that the Church is not a mere human community. She is governed not "by the people, and for the people"— but by God and for the fulfillment of His Kingdom. Her structure, dogma, liturgy and ethics do not depend on any majority vote, for all these elements are God given and God defined. Both clergy and laity are to accept them in obedience and humility.
2. A false idea of clericalism as absolute power for which the priest has no account to give. In fact, the priest in the Orthodox Church must be ready to explain his every opinion, decision or statement, to justify them not only "formally" by a reference to a canon or rule, but spiritually as truesaving and according to the will of God. For again, if all of us, laity and clergy, are obedient to God, this obedience is free and requires our free acceptance: "I call you not slaves, for a slave knows not what his Lord does; but I have called you friends; for all things that I have heard, I have made known to you" (John 15;15) and "ye shall know the truth and the truth shall make you free" (John 8:32). In the Orthodox Church, the preservation of truth, the welfare of the Church, mission, philanthropy, etc.— are all a common concern of the whole Church, and all Christians are corporately responsible for the life of the Church. Neither blind obedience nor democracy, but a free and joyful acceptance of what is true, noble, constructive and conducive of the Divine love and salvation.
3. A false idea of Church property. "It is our Church, for we have bought or built it..." No, it is never our Church, for we have dedicated it, i.e., given it, to God. It is neither the clergy’s, nor the laity’s "property", but indeed the sacred property of God Himself. He is the real owner, and if we can and must make decisions concerning this property, those decisions are to comply with God’s will. And here again both clergy and laity must have initiative and responsibility, in searching out the will of God. The same applies to Church money, houses and everything that "belongs to the Church."
4. A false idea of the priest’s salary: "We pay him..." No, the priest cannot be paid for his work, because no one can buy grace or salvation, and the priest’s "work" is to communicate grace and to work at man’s salvation. The money he receives from the Church (i.e. from the People of God and not from "us"— employers of an employee...) is intended to make him free for the work of God. And he, being also a member of the Church, cannot be a "hired" man, but a responsible participant in the decisions concerning the best use of the Church’s money.
5. A false opposition between the spiritual and the material areas in the life of the Church: "let the priest take care of the spiritual, and we — the laity — will take care of the material things..." We believe in the Incarnation of the Son of God. He made Himself material in order to spiritualize all matter, to make all things spiritually meaningful, related to God... Whatever we do in the Church is always both spiritual and material. We build a material Church but its goal is spiritual: how can they be isolated from one another? We collect money, but in order to use it for Christ’s sake. We organize a banquet, but if it is at all related to the Church, its goal — whatever it is — is also spiritual, cannot be abstracted from faith, hope and love, by which the Church exists. Otherwise, it would cease to be a "Church affair", would have nothing to do with the Church. Thus to oppose the spiritual to the material, to think that they can be separated is un-Orthodox. In all things pertaining to the Church there is always a need for the participation of both clergy and laity, for the action of the whole People of God.

Conclusion
  
Many mistakes have been made on both sides in the past, let us forget them. Let us rather make an attempt to find and to make ours the truth of the Church. It is simple, wonderful and constructive. It liberates us from all fears, bitterness and inhibitions. And we shall work together — in the unity of faith and love — for the fulfillment of God’s Kingdom.
Thy will be done. Not ours.

"Clergy and Laity in the Orthodox Church" (Orthodox Life, 1) (Crestwood, NY: SVS Press, 1959).

Friday, October 24, 2014

በክርስቶስ መረጠን

Read in PDF

 በክርስቶስ መረጠን። 
« ዓለም ሳይፈጠር፥ በፊቱ ቅዱሳንና ነውር የሌለን በፍቅር እንሆን ዘንድ በክርስቶስ መረጠን።» ኤፌሶን 1፥4 ይህ እግዚአብሔር እኛን የመረጠበት ጸጋ የተከናወነው በክርስቶስ ነው። እግዚአብሔር አስቀድሞ ሲፈጥረን በእርሱ አርዓያና አምሳል ነበር። (ዘፍ 1፥27) ሆኖም ግን በአንዱ በአዳም በደል ምክንያት ኃጢአት ወደ ዓለም ሲገባ፥ በሰው ላይ የነበረውን የእግዚአብሔርን አርዓያና አምሳል አደበዘዘው፥ አጎደፈው፥ አበላሸው። ወደፊት በኤፌሶን ምዕራፍ ሁለት ጥናታችን በሰፊው እንደምናየው ሰው በእግዚአብሔር ቍጣ ሥር ወደቀ። ይህ የሰው ውድቀት ከእግዚአብሔር የተሰወረ ነውን? እግዚአብሔር የማያውቀው ነውን? አይደለም። እግዚአብሔር ሰውን ከመፍጠሩ በፊት ወይ ዓለም ሳይፈጠር የሰውን ድካምና ውድቀት ያውቅ ነበር። ሰው በድካሙ ከገባበት ውድቀት የሚድንበትንም መንገድ አዘጋጀ። በመሆኑም በአንዱ ሰው የገባውን ሞት ድል ያደርገው ዘንድ አንዱን ልጁን ዓለምን ለማዳን ላከው። በሥላሴ ምክር የተዘጋጀው የመዳን መንገድ የእግዚአብሔር ልጅ ኢየሱስ ክርስቶስ ነው። ሐዋርያው በክርስቶስ መረጠን ሲል እግዚአብሔር እኛን የእርሱ ሊያደርገን ያዘጋጀው መንገድ ክርስቶስ መሆኑን ለማመልከት ነው። 

የወልድ እግዚአብሔር ሰው መሆን አዳም ከወደቀ በኋላ የታቀደና የተወሰነ አይደለም፤ዓለም ሳይፈጠር የተወሰነ ነው። ሐዋርያው ቅዱስ ጴጥሮስ በጰንጠቆስጤ ስብከቱ ላይ ግልጥ እንዳደረገው፥ ልክ እንደእኛ ምርጫ ፥የጌታችን የኢየሱስ ክርስቶስም ሞትና ትንሣኤ ዓለም ሳይፈጠር በእግዚአብሔር የታቀደ እና የተወሰነ ነው። ሐዋርያው በዚያ ለተሰበሰቡ በሺ ለሚቆጠሩ ሰዎች ያለው ይህን ነው። «የእስራኤል ሰዎች ሆይ፥ ይህን ቃል ስሙ፤ ራሳችሁ እንደምታውቁ፥ የናዝሬቱ ኢየሱስ እግዚአብሔር በመካከላችሁ በእርሱ በኩል ባደረገው ተአምራትና በድንቆች በምልክቶችም ከእግዚአብሔር ዘንድ ለእናንተ የተገለጠ ሰው ነበረ፤እርሱንም በእግዚአብሔር በተወሰነው አሳቡና በቀደመው እውቀቱ ተሰጥቶ በዓመፀኞች እጅ ሰቅላችሁ ገደላችሁት።እግዚአብሔር ግን የሞትን ጣር አጥፍቶ አስነሣው፥ ሞት ይይዘው ዘንድ አልቻለምና።» ሐዋ 2፥22-24 ። ይህ ሁሉ የሚያመለክተው፥ ክርስቶስ ለእኛ መዳን መሥዋዕት እንዲሆን ዓለም ሳይፈጠር አስቀድሞ የተዘጋጀ መሆኑን ነው። 

Thursday, October 23, 2014

በፍቅር እንሆን ዘንድ መረጠን

Read in PDF

« ዓለም ሳይፈጠር፥ በፊቱ ቅዱሳንና ነውር የሌለን በፍቅር እንሆን ዘንድ በክርስቶስ መረጠን።» ኤፌሶን 1፥4። 

በፍቅር የተሞላ አምላክ እኛን የመረጠን በፍቅሩ ነው። በዘላለም ፍቅሩ ነው። ወንጌላውያኑ ተባብረው እንዲህ ይላሉ። « ወደ ተራራም ወጣ፥ ራሱም የወደዳቸውን ወደ እርሱ ጠራ፥ ወደ እርሱም ሄዱ። ማርቆስ 3፥13። ዮሐንስ ደግሞ እንዲህ ይላል « ኢየሱስም ከፋሲካ በዓል በፊት፥ ከዚህ ዓለም ወደ አብ የሚሄድበት ሰዓት እንደ ደረሰ አውቆ፥ በዚህ ዓለም ያሉትን ወገኖቹን የወደዳቸውን እስከ መጨረሻ ወደዳቸው። ዮሐንስ 13፥1። የመረጠን በፍቅሩ ነው።
ይህ ቃል በሚቀጥለው ቍጥር በሰፊው እንደምናየው ሰፊ አንድምታ አለው። ፍቅሩ ልጁ ነው። እግዚአብሔር እኛን ያድን ዘንድ ከፈጠረው ፍጥረት መካከል አንዱን አልላከም። የላከው የሚወደውን፥ ተቀዳሚ ተከታይ የሌለውን አንድ ልጁን ነው። በቅዳሴያችን፥ በማኅሌታችን  «በፍቁር ወልድከ በውድ ልጅህ» እያልን የምንጸልየው የምናዜመው፥ የምናመሰግነው ለዚህ ነው። እግዚአብሔር ለእኛ ያለውን ፍቅሩን የገለጠው በልጁ በኢየሱስ ክርስቶስ ነውና።   
እንደገና የመረጠን በዚሁ ፍቅር እንመላለስ ዘንድ ነው። « በፍቅሬ ኑሩ» የእርሱ አቢይ ትእዛዝ ነው። ይህ ማለት እግዚአብሔር አለም ሳይፈጠር ላቀደልን ታላቅ ዓላማ ልጁን ወደመምሰል መድረስ የምንችለው በእርሱ ፍቅር ስንኖር ነው። ፍቅሩ የሕይወታችን የኑሮአችን ማዕከል ሲሆን ነው። «በፍቅር የሚሰራ እምነት» የሰጠንም ለዚህ ነው። እርሱን ሳንወድ ወይም በእርሱ ፍቅር ሳንኖር እርሱን ደስ የሚያሰኝ ነገር ልንሠራ አንችልም፤ በመላእክት ልሳን ብንናገር፥ ያለንን ሁሉ ለድሆች ብንመጸውት፥ ሰውነታችንን ለእሳት አሳልፈን ብንሰጥ፥ ተራራንን የሚያንቀሳቅስ እምነት ቢኖረን ፍቅር ከሌለን ከንቱ ነን። ( 1 ቆሮ 13) 

ለቅድስና የመረጠን ጌታ በፍቅር እንድንኖር መርጦናል። አለምክንያት አይደለም ቅድስናና ፍቅር  አብረው ይሄዳሉ። በፍቅር ውስጥ ያለ ሰው የሚያስበው በንጽሕና ራሱን ለሚያፈቅረው ማቅረብን ነው። ፍቅር ሳይኖር ቅድስናን ማሰብ አይቻልም። ሊኖርም አይችልም። ፍቅር በሌለበት ሕይወትና ቤት ውስጥ የመጀመሪያው የሚጠፋው ነገር ቅድስና ነው። እግዚአብሔርን ሳትወዱት በቅድስና መኖር አትችሉም። ወንድሞቻችንን ሳንወድ በቅድስና መኖር አንችልም። በፍቅር መኖርን ታላቅ የክርስትናችን መንገድ ማድረግ ያለብንም ለዚህ ነው። 

ብዙዎች ለእምነት ታላቅ ትኩረት እንሰጣለን የሚሉ፥ ከቤተ ክርስቲያን የማይጠፉ፥ በቅዳሴው፥ በማኅሌቱ፥ በማናቸውም ሥራ የሚተጉ፥ ፍቅር አልባ በሆነ ሕይወት ሲመላለሱ ይታያሉ። እነዚህን ሰዎች ቀረብ ብላችሁ ሕይወታቸውን ስትመለከቱ፥ የሚታገሉት ፍቅር አልባ በሆነ ሕይወት ብቻ ሳይሆን ቅድስና አልባ በሆነም ሕይወት ነው። እንደገና እደግመዋለሁ። ፍቅር ከሕይወታችን ከቤታችን ሲወጣ ቅድስናም ይከተላል። ቅድስና በሌለበት ሕይወትም ፍቅር የለም፤ የቱንም ያህል « የፍቅር ቃላት» ይደርደር እንጂ፥ ቅድስና የሌለበት ሕይወት ፍቅር የለውም። ለዚህ ሩቅ መሄድ አያስፈልግም ዙሪያ ገባውን ማየት ብቻ ነው የሚያስፈልገው። 


እኔና እናንተስ? በፍቅር በወደደን አምላክ ትእዛዝ ውስጥ ውስጥ ሆነን በእርሱ ፍቅር እየኖርን ነውን? ፍቅሩን የሕይወታችን ማዕከል አድርገነዋልን? በመስቀል ላይ ፍቅሩን የገለጠለን ጌታን ፍቅሩን፥ ውለታውን፥ ቸርነቱን በማሰብ ሕይወታችንን በእርሱ ላይ እንድናሳርፍ እግዚአብሔር ይርዳን። 

ውሉ የጠፋበት የበዓላት አከባበራችን፤

እንደ ኦርቶዶክሳውያን አባቶቻችን ትምህርትና እንደ እግዚአብሔር ቃል ከሆነ፥ የዛሬውን ቀን ክርስቲያን የተባለ በሙሉ በታላቅ መንፈሳዊ ደስታና ዕልልታ ሊያከብረው ይገባ ነበር። የጌታ ዕርገት ከዘጠኙ ዓበይት የጌታ በ...